Νίκος Σκαλκώτας – διάλεξη του Κωστή Δεµερτζή
Νίκος Σκαλκώτας: από τις μουσικές ρίζες …εις τους αιθέριους και μη συλληπτούς μουσικούς κόσμους
Ο Νίκος Σκαλκώτας συνέθεσε ένα έργο µοναδικό, όχι µόνο στην πρωτοτυπία και στην ποιότητα της µουσικής του εκτέλεσης, αλλά και στη σύλληψή του, στο πλαίσιο ενός µουσικού συστήµατος, µιας «σχολής». Το «σκάνδαλο» του Σκαλκώτα, να συνθέσει µε την ίδια ποιότητα γραφής αδιακρίτως σε τονικά και δωδεκάφθογγα συστήµατα, και αυτό σε µια εποχή όπου ο κόσµος καταβυθιζόταν σε µια µισαλλόδοξη στάση του ενός συστήµατος απέναντι στο άλλο, οδήγησε σε µια σχιζοφρενική στάση του µουσικού κόσµου απέναντι στο έργο του, η οποία διήρκεσε τουλάχιστον πέντε δεκαετίες µετά τον θάνατό του: οι θιασώτες του τονικού του έργου (ιδίως των «Ελληνικών Χορών») µυκτήριζαν την δωδεκάφθογγή του παραγωγή, και οι θιασώτες της µοντερνιστικής του γραφής υποβάθµιζαν το τονικό του έργο. Θα δοθούν εξηγήσεις πάνω στις ιδέες του µείζονος Έλληνα συνθέτη πάνω στην συνθετική µέθοδό του, µε µουσικά παραδείγµατα, πιανιστικά και ενορχηστρωτικά.
Οµιλητής: Κωστής Δεµερτζής (Διδάκτωρ Μουσικολογίας, δικηγόρος, εκδότης εφηµερίδας Προοδευτική Εύβοια)
Σάββατο 2 Μαρτίου 2024, 6:00–8:30 µ.µ.
Αίθουσα Συναυλιών Ωδείου Μουσικοί Ορίζοντες, Αραχώβης 39, Εξάρχεια
Είσοδος ελεύθερη
______________________________
Ο Κωστής Δεµερτζής είναι δικηγόρος κατά το σηµερινό του επάγγελµα (ήδη επί πλέον της εικοσιπενταετίας), διδάκτωρ µουσικολογίας (από το 1997) και εκδότης της εφηµερίδας «Προοδευτική Εύβοια», στην Χαλκίδα (από το 2020). Είναι και ο ίδιος Χαλκιδέος, γεννηµένος το 1954, πενήντα χρόνια µετά την γέννηση και πέντε χρόνια µετά τον θάνατο του Σκαλκώτα.
Μαθητής, στη σύνθεση, του Γιάννη Α. Παπαϊωάννου, στις Σκαλκωτικές σπουδές εισήλθε πλησίστιος το 1989, στην κατεύθυνση να κάνει διδακτορικό πάνω στη µουσική του συνθέτη, του οποίου το φάντασµα πλανάται πάνω από την Χαλκίδα, ζητώντας την ολοκλήρωσή του στο έδαφός της.
Προϊόντα της µαθητείας του στα Σκαλκωτικά γραπτά (νότες και εν λόγω κείµενα), είναι το πρώτο βιβλίο για τον Σκαλκώτα («Ο Νίκος Σκαλκώτας ως συνθέτης µουσικής για πιάνο σόλο», έκδοση βιβλιοθήκης Χαλκίδας, 1990), το διδακτορικό του ,»Η Σκαλκωτική Ενορχήστρωση» (εκδ. Παπαζήση, 1998), ένα βιβλίο cult µεταξύ των µυστών των µουσικών κύκλων (το εκτιµούσε αφάνταστα και ο πρόσφατα απωλεσθείς από την µουσική µας ζωή Μείζων συνθέτης και µουσικολόγος και δάσκαλος Χάρης Ξανθουδάκης) και θεµελιακή εργασία για τις µετέπειτα Σκαλκωτικές σπουδές, και, πιο πρόσφατα, τα «Παράλληλα Κείµενα για τον Σκαλκώτα» (εκδόσεις Orpheus και Ωδείου Αθηνών, 2020) και η «Νεανική Αλληλογραφία» του Νίκου Σκαλκώτα (εκδόσεις LOGGIA, 2022), επιµέλεια, σχολιασµός, και εκτενές υπόµνηµα. Επίσης, η ολοκλήρωση των ηµιτελών ενορχηστρώσεων του Σκαλκώτα (τέλος της 2ης Συµφωνικής Σουίτας, ολόκληρο το Κοντσέρτο για 2 βιολιά, Ποµπή προς τον Αχέροντα), καθώς και µια εκτενής αρθρογραφία, κείµενα προγραµµάτων κ.τ.λ. και διαλέξεις, συµµετοχές σε συνέδρια και συµπόσια κ.τ.λ. για τον Σκαλκώτα.